Pójdziem, gdy zabrzmi złoty róg…
Tak zatytułowaną wystawą, inaugurującą obchody 90. rocznicy Powstania Wielkopolskiego 1918-1919, Muzeum Ziemi Czarnkowskiej rozpoczęło cykl przedsięwzięć, mających na celu uczczenie oraz popularyzację walk wyzwoleńczych w naszym regionie. W styczniu 2009 planuje się rekonstrukcję wydarzeń walk powstańczych.
Przed 90. laty mieszkańcy Czarnkowa sami sięgnęli po niepodległość. W „pokerowej zagrywce”, bez jednego wystrzału, 8 stycznia 1919 roku udało im się przejąć władzę, przeprowadzając kontratak skierowany przeciwko siłom pruskim. Wystawa w czarnkowskim muzeum, ma na celu przybliżyć ludzi, oraz wydarzenia z tego okresu. Jak informuje kustosz Elżbieta Gajda – wystawa dotycząca powstania, organizowana jest po raz trzeci. Tym razem jednak, rocznica jest wyjątkowa i w związku z tym, jej ranga odpowiednio większa. W prace przygotowawcze zaangażowało się Towarzystwo Powstania Wielkopolskiego, władze samorządowe oraz osoby prywatne, a szczególnie Zofia Barnaś – historyk i długoletni pracownik biblioteki w Czarnkowie. Pani Zofia od początku lat 90-tych zbiera i dokumentuje biogramy powstańców, jej praca okazała się dla organizatorów bezcenna. Wystawa pokazuje sylwetki żołnierzy ale zwraca też uwagę na bohaterską rolę kobiet, duchownych oraz organizacji społecznych działających na rzecz niepodległości. Kustosz muzeum, spytana o najciekawsze eksponaty, rozkłada ręce – wszystkie są cenne, wszystkie mają swoją historię, niekiedy tragiczną, a niekiedy zabawną. Z pewnością wyróżnić można Sztandar Wojaków i Rezerwistów Kompanii Czarnkowskiej, odezwę powstańczą do mieszkańców oraz oryginalną kurtkę polową oficera. Humorystyczną ciekawostką jest tablica Sołectwa Walkowice z powstańczym orłem, któremu po 1945 roku wydrapano koronę. Tablica poszukiwana przez ludową władzę, przetrwała w chlewiku jednego z mieszkańców. Dziś jest pamiątką i dowodem pielęgnowania polskości. Osobne miejsce w muzeum zajmują pamiątki po pułkowniku Orłowskim – dowódcy IV Okręgu Wojskowego wyzwalającego ziemie nadnoteckie. Na czas trwania wystawy przekazała je Janina Błaszyk, która wraz z matka opiekowała się pułkownikiem.
Uroczyste otwarcie wystawy miało miejsce 11 listopada. W obecności posła Piotra Waśko oraz burmistrza Franciszka Strugały, inauguracji obchodów Powstania dokonał starosta Wiesław Maszewski. Dziękując za wkład pracy i trud włożony w organizację wystawy, przywitał zebranych, wśród których nie zabrakło rodzin i potomków powstańców. Ekspozycje zwiedziło sporo młodzieży. Prezentację eksponatów poprzedziło wspólne odśpiewanie „Roty”. Zebrani wśród powstańczych pamiątek goście, mieli okazję poczuć się jak bohaterowie wystawy sprzed 90ciu lat. Wystawa będzie czynna do połowy przyszłego roku, jest tak ciekawa, że warto poświęcić jej więcej, niż chwilę wolnego czasu.


O pamiątkach zgromadzonym opowiadała kustosz E. Gajda