Aktualności z życia powiatu

Zdrowie psychiczne – „akumulatorem” naszego życia 

Co piąta, dorosła osoba doświadczyła w jakimś okresie życia zaburzeń psychicznych informuje Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) i Polskie Towarzystwo Psychiatryczne. Fakt ten nabiera szczególnego znaczenia 10. października, który ustanowiony został Światowym Dniem Zdrowia Psychicznego.

Światowa Federacja Zdrowia Psychicznego (działająca od 1948 r.), ustanowiła dzień 10. października Światowym Dniem Zdrowia Psychicznego z inicjatywy sekretarza generalnego organizacji Richarda Huntera. Pierwsze obchody odbyły się w 1992 roku. Zdrowie psychiczne dotyczy każdego z nas i jest ważnym elementem składającym się na całokształt naszego zdrowia, tym samym na jakość naszego życia. Niestety zaburzenia psychiczne stają się jednym z głównych problemów zdrowotnych, powodujących obniżenie sprawności życiowej ludzi. Wzrost ryzyka zachorowań związany jest z rozwojem cywilizacyjnym, dynamicznym tempem życia, przewlekłym stresem i długotrwałym brakiem wypoczynku. Wszystko to składa się na pojawienie się nerwic i innych zaburzeń lękowych, a nawet depresji oraz psychoz. Zgodnie z art. 3 pkt. 1 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, mówiąc o osobach z zaburzeniami psychicznymi mamy na myśli osoby: chore psychicznie (wykazujące zaburzenia psychotyczne), upośledzone umysłowo oraz osoby wykazujące inne zakłócenia czynności psychicznych, które zgodnie ze stanem wiedzy medycznej zaliczane są do zaburzeń psychicznych, a osoby te wymagają świadczeń zdrowotnych lub innych form pomocy i opieki niezbędnych do życia w środowisku rodzinnym oraz społecznym.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) i Polskie Towarzystwo Psychiatryczne przypominają, że co piąta dorosła osoba doświadczyła w jakimś okresie życia zaburzeń psychicznych (nerwic, zaburzeń lękowych, depresji oraz psychoz). Niestety tego typu przypadłości stają się częstszą przyczyną „niepełnosprawności” np. absencji chorobowej, niż nowotwory i schorzenia serca. Wg danych zawartych w Narodowym Programie Ochrony Zdrowia Psychicznego, w woj. Wielkopolskim zarejestrowane rozpowszechnienie hospitalizacji zaburzeń psychicznych w roku 2003 wyniosło 518,1 (na 100 tys. populacji) i przez 5 lat wzrosło do 539,8. Natomiast badania przedstawione przez prof. Heitzmana jasno wskazują, że 45 % Polaków obawia się o swoje zdrowie psychiczne, a aż 85 % badanych ocenia warunki życia w naszym kraju jako szkodliwe dla zdrowia psychicznego. Podstawowym powodem tego jest lęk przed bezrobociem (77% ankietowanych), kryzys rodzinny (47 %) i bieda (41 %). Z kolei 38 % ankietowanych obawia się uzależnienia od alkoholu lub narkotyków. Wspólnym mianownikiem tych wszystkich obaw są zbyt silne stresy, które Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznała za chorobę XXI wieku. Odczuwa je coraz więcej ludzi.Nie wszyscy jednak potrafią sobie z nią poradzić, szczególnie ci, którzy mają obniżoną kondycję psychiczną i nie potrafią wypoczywać i odpowiednio relaksować się. Niestety gdy utracimy i osłabimy naszą odporność psychiczną, wówczas zmaleją również: nasza wydajność w pracy  oraz ogólna koncentracja zdrowia. Ponadto zaburzeniu ulegnie również wiele podstawowych procesów myśleniowych i spostrzeżeniowych.

Przyczyn obniżenia nastroju i mniejszej chęci do działania może być wiele. Istnieje jednak kilka prostych sposobów, by zadbać o swoją kondycję psychiczną i poprawić swoje samopoczucie. Jak to zrobić? Naprawdę tak niewiele i aż tak wiele jest nam potrzebne do tego, by utrzymać w dobrym zdrowiu swoje zdrowie psychiczne. Zatem: jedzmy zdrowo – dbanie o prawidłowe odżywianie dostarcza organizmowi niezbędnych substancji odżywczych, a jeśli dodatkowo spożyjemy go w gronie najbliższych, to zaowocuje to pozytywnymi relacjami na gruncie rodzinnym. Korzystajmy ze światła słonecznego – które reguluje nasz cykl dobowy. Ma on również wpływ na naszą aktywność. Śmiejmy się – wszak śmiech to zdrowie. Pozytywne nastawienie do rzeczywistości, do wszystkiego co nas otacza powoduje, że nas mózg potrafi radzić sobie z różnymi trudnymi sytuacjami. Warto zatem koncentrować się na pozytywnych stronach naszego życia, dostrzegać uśmiech innej osoby i go odwzajemniać. Właśnie przywoływanie tak pozytywnych emocji i wspomnień przyczyni się do naszego lepszego samopoczucia. Ruszajmy się – systematyczne uprawianie sportu w znaczący sposób wpływa na nasze zdrowie, chroniąc nas przed wieloma chorobami jak np. otyłością, a i sama aktywność fizyczna zredukuje w znacznej mierze poziom nagromadzonego w nas stresu. Odpoczywajmy – długotrwały brak wypoczynku osłabia siły obronne naszego organizmu. Skutkiem czego jest wyczerpanie i zwiększenie ryzyka wystąpienia licznych chorób. Powinniśmy zapewnić sobie 7 – 8 godzin snu na dobę oraz pamiętać o innych formach wypoczynku i relaksu. Pomagajmy – pomoc sama w sobie niezależnie od jej formy i treści, może stanowić źródło szczęścia. Stosujmy zachowania asertywne – stanowczo i uczciwie wyrażajmy swoje uczucia postawy i pragnienia w sposób respektujący postawy, uczucia czy prawa innych. Pozostawajmy w zgodzie ze sobą. Rozwijajmy swoje zainteresowania – posiadanie własnego hobby poprawia nasze samopoczucie i daje poczucie satysfakcji. Sprawiajmy sobie przyjemności – zarówno małe jak i wielkie (krótka drzemka, wyjście na koncert czy wymarzona podróż). To nie jest nagroda dla nas, lecz dostrzeżenie samego siebie i swoich potrzeb niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania. Dbajmy o relacje z innymi ludźmi - to one w głównej mierze są jednym z ważniejszych warunków dla rozwoju zdrowia psychicznego. Ważne jest rozwijanie umiejętności komunikacji, asertywności i empatii. Posiadanie przyjaciół, osób nam życzliwych gwarantuje wsparcie, które jest nam często potrzebne w trudnych sytuacjach. Pamiętajmy, że człowiek optymistycznie nastawiony do życia jest bardziej szczęśliwy – optymista bowiem cieszy się życiem, dostrzega zalety, a nie wady. Człowiek taki częściej jest uśmiechnięty, jest też bardziej lubiany i tym samym przyciąga do siebie więcej osób. Nie każda jednak relacja z drugim człowiekiem przynosi nam pozytywne doświadczenia, warto więc podtrzymywać i inwestować w takie kontakty, które przyczyniają się do naszego dobrego samopoczucia. Pamiętajmy o naszych przyjaciołach i bliskich poprzez drobne gesty i pamięć o nich. Pamiętajmy również, że nasze pozytywne gesty i słowa na pewno do nas powrócą.

Wszystkie tego typu sposoby z całą pewnością pomogą nam w naszym codziennym życiu i w sytuacjach z którymi przyjdzie nam się zmierzyć. Pamiętajmy, że zdrowie psychiczne – to niejako „akumulator” naszego życia. Pozostaje więc, życzyć wszystkim dobrego zdrowia psychicznego.

Alicja Rydzy
Wydział Promocji, Ochrony Zdrowia i Spraw Społecznych
Starostwo Powiatowe w Czarnkowie